Je productie automatiseren kan. Maar moet het ook?

De makkelijke aanname is dat automatisering de oplossing is voor alles: implementeer genoeg robots en cobots, koppel systemen aan elkaar om ze te laten samenwerken, en de inefficiëntie verdwijnt.

Wij geloven daar niet in. Automatisering is geen doel op zich, het is één van de manieren waarop mens en machine kunnen samenwerken. Belangrijk is te bepalen wie of wat op welk punt de meeste waarde toevoegt.

Fabrikanten zijn bereid fors te investeren in automatisering, vaak gedreven door een reëel probleem. Uit Deloitte's Smart Manufacturing onderzoek (Wordt geopend in een nieuw tabblad) (mei 2025, 600 executives) blijkt dat 46% moeite heeft om productie- en operationele functies in te vullen. Automatisering wordt dan snel gezien als de directe oplossing voor die personeelskrapte. “Als de mensen niet beschikbaar zijn, dan vangen we het maar op met automatisering.” Dat is begrijpelijk, maar niet altijd de beste route.

Voordat je bepaalt wat te automatiseren, moet je eerst weten welke knelpunten er in je processen zitten en wat het gevolg daarvan is. Waar zit verspilling, waar zitten inefficiënties, en welke daarvan raken je productiviteit, kwaliteit of flexibiliteit het meest? Waar heeft automatisering de meeste toegevoegde waarde? Of is het mogelijk de operator zo te faciliteren dat hij zijn werk beter kan doen?

Die analyse, gecombineerd met je toekomstplannen en behoeften, bepaalt welke combinatie van oplossingen op korte én lange termijn het beste resultaat geeft.

Het is een versterker. Automatisering speelt daarbij op elk niveau een rol, van ergonomische werkplek- en lijninrichting tot productie- en kwalificatiegereedschappen en industriële automatisering en robotica. Het moet daar ingezet worden waar ze beter inzetbaar zijn dan mensen.

Uit onze eigen projecten zien we wat dat in de praktijk oplevert: bedrijven die zich focussen op het maximaliseren van productiviteit, halen gemiddeld tot 27% meer productiviteit. Niet doordat de techniek slimmer of beter is, maar doordat mens en machine allebei het werk doen waar ze het beste in zijn.

Denk aan werkplekken en productielijnen waarin ergonomie, veiligheid en gebruiksvriendelijkheid voorop staan, ondersteund door intuïtieve mens-machine-interfaces en taakondersteunende tools. Automatisering wordt daar ingezet waar het aantoonbaar meer waarde toevoegt dan het werk dat een mens al goed doet. Zo versterken mensen en technologie elkaar, in plaats van dat de ene de andere vervangt.

Mijn advies als je hiermee aan de slag wil: denk niet meteen aan een oplossing als automatisering, begin bij hoe je processen ingericht zijn. Waar zitten de obstakels? Meet dat eerst en bedenk dan welke oplossing het meest geschikt is. Dat antwoord bepaalt waar automatisering waarde toevoegt, en waar het alleen maar duur is.